Geef Een Gezicht symboliseert onderbroken levens

DE IMPACT VAN DE OORLOG IN VOORMALIG NEDERLANDS-INDIE

Play Geef Een Gezicht video

‘Huil, huil zo hard je kan..’

…het zijn de eerste woorden die de Nederlandse zanger Sjors van der Panne zingt bij de beelden van zijn bezoek aan de Nederlandse erevelden op Java

Regie & montage: Dennis Brussaard met dank aan Sjors van der Panne en zijn oma en Robbert van de Rijdt | directeur Oorlogsgravenstichting Indonesië

“Elk van de 25.000 slachtoffers op de erevelden op Java heeft een eigen verhaal; alle nabestaanden hebben een verhaal. Hun verhalen gaan over generaties heen. Die verhalen moeten in de context van de Tweede Wereldoorlog gehoord, gelezen en gezien worden.”

De Tweede Wereldoorlog eindigde in Nederland op 5 mei 1945; dat is algemeen bekend. Maar de oorlog in Nederlands-Indië duurde nog voort tot 15 augustus 1945, toen Japan capituleerde. Daarna brak echter de Bersiap periode uit, waarbij duizenden Nederlanders en Nederlands-gezinden een gewelddadige dood vonden.
Na twee zogenoemde politionele acties, die in feite als oorlogen kunnen worden aangeduid, heeft Nederland de soevereiniteit van de Republik Indonesia op 29 december 1949 erkend. Dat betekende het einde aan een jarenlange oorlog, die met de Japanse bezetting begon. Maar het betekende ook het einde van Nederlands-Indië als onderdeel van het Koninkrijk der Nederlanden en was de aanzet tot een exodus van honderdduizenden landgenoten naar het voor velen onbekende Nederland.
In Nederland zijn ca. 180.000 mannen, vrouwen en kinderen geregistreerd als oorlogsslachtoffer. De Oorlogsgravenstichting beheert en onderhoudt wereldwijd meer dan 50.000 Nederlandse oorlogsgraven van militairen en burgers. Op Java zijn zeven Erevelden ingericht waar 25.000 Nederlandse oorlogsslachtoffers hun laatste rustplaats hebben gekregen.
Geef Een Gezicht symboliseert onderbroken levens
Geef Een Gezicht - logo
FAQ items aan het laden...

OMGEKOMEN GEZINNEN KRIJGEN EEN GEZICHT

De Tweede Wereldoorlog in Zuidoost-Azië kent ontelbare Nederlandse slachtoffers. Vele duizenden levens werden door geweld abrupt afgebroken, overlevenden hebben diepe krassen op hun ziel opgelopen en volgende generaties voelen onbeschrijfelijk verlies, verdriet en gemis. Daarnaast is er grote behoefte om daarin te worden erkend.

Mijn pa moest in de jaren vijftig naar Nederland en is als KL-militair uitgezonden geweest naar Korea en naar Nederlands Nieuw-Guinea.

Dat geldt ook voor mijn familie. Pa Banse was al jong wees geworden.

In WOII is hij door de Kempetai gevangengenomen en ruw ondervraagd. Later trad hij toe tot het KNIL en werd in Nederlands-Indië ingezet, verloor zijn twee broers tijdens een zeetransport naar Japan, zijn enige zus overleefde als buitenkamper, maar stierf enkele jaren na de oorlog aan de gevolgen van jarenlange ontberingen. Zij heeft een graf gekregen op Ereveld Kembang Kuning in Soerabaja.

Zaadje in de wind Geef Een Gezicht
Pa Banse heeft nooit gesproken over wat hij allemaal heeft meegemaakt. Oma Verstift en Ma Banse hebben nimmer gesproken over hun verschrikkelijke tijd in de kampen. Maar de schaduw van oorlog, gevangenschap, verlies en dood was in ons gezin altijd aanwezig. Dat heeft ons (broers en zussen) in verschillende mate beïnvloed.
Geef Een Gezicht - logo

STA EVEN STIL

Mijn opa Verstift was destijds bestuursambtenaar. Hij werd gemobiliseerd, krijgsgevangene gemaakt en afgevoerd naar Japan om te werken in de mijnen. Daar overleed hij na jaren zeer zware arbeid en mishandeling; zijn urn is na de oorlog bijgezet op Ereveld Menteng Pulo in Jakarta.

Oma Verstift bracht samen met haar dochter (mijn moeder) en haar jongere zoons jaren door in Japanse interneringskampen en later in republikeinse kampen. Ma Banse heeft daar geleerd hoe te overleven en voor anderen te zorgen. Dat heeft ze haar hele verdere leven gedaan.